Giải nhất học sinh giỏi thành phố bật mí bí quyết chinh phục môn văn

Kỳ thi chọn học sinh giỏi lớp 9 cấp thành phố năm học 2025-2026, bạn Nguyễn Ngọc Tuyết Nhi (lớp 9/9) xuất sắc mang về giải nhất môn văn cho Trường THCS Nguyễn Văn Tố.

Cô bạn đã chia sẻ với Mực Tím bí quyết học văn cùng những lời khuyên bổ ích cho sĩ tử 2K11 sắp thi vào lớp 10.

Học môn văn cũng cần có lộ trình

Sau khoảng thời gian dài gắn bó với môn văn, Nhi đã tự đúc kết kha khá kinh nghiệm cho bản thân mình.

Nếu muốn chinh phục môn văn, đọc là bước đầu tiên các bạn cần thực hiện. "Hãy yêu thích những trang sách, những câu chuyện, những vấn đề xã hội và đừng ngại khám phá sâu hơn" - Nhi chia sẻ.

Đọc thật nhiều là chìa khóa vàng. Không chỉ sách giáo khoa mà còn các tác phẩm văn học, thông tin báo chí, tài liệu lịch sử... Đọc càng rộng, góc nhìn của bạn càng phong phú.

Việc đọc giúp Nhi tăng vốn từ và học cách diễn đạt của tác giả. Khi gặp một câu hay, một cách chuyển ý tinh tế, bạn sẽ ghi lại và tự hỏi: Vì sao câu này thuyết phục? Tác giả dùng từ gì đặc biệt? Nhịp câu ra sao? Từ đó, bạn học được cách đưa từ ngữ vào đúng chỗ để bài viết có "hồn" hơn.

Thứ hai, hãy chăm chỉ rèn luyện tư duy phản biện và khả năng diễn đạt.

Các môn xã hội nói chung và môn văn nói riêng đòi hỏi chúng ta phải biết phân tích, lập luận và trình bày ý kiến một cách mạch lạc, thuyết phục. Đừng ngại đặt câu hỏi, tranh luận và chia sẻ góc nhìn của mình.

Thứ ba, bên cạnh việc phản biện, đừng quên mở lòng đón nhận ý kiến và học hỏi từ mọi người xung quanh. Điều này giúp bạn có cái nhìn đa chiều, tránh được sự phiến diện khi lập luận, phân tích.

Trong quá trình ôn tập, luyện đề, Nhi có hai nguyên tắc.

Một là phải giữ cho tinh thần thoải mái. Nhi nhận ra nếu mình căng thẳng quá, bài viết dễ bị rối ý, thiếu sự chắc chắn và mạch lạc.

Hai là vạch rõ lộ trình, từ đọc - lập ý đến viết - sửa. Đọc đề thật kỹ để xác định kiểu bài và yêu cầu trọng tâm. Lập dàn ý theo luận điểm, tránh viết lan man. Luyện viết để quen cách mở bài, triển khai thân bài và kết bài khái quát.

Cuối cùng là sửa, không chỉ ở lỗi chính tả, ngữ pháp mà quan trọng hơn là kiểm tra xem luận điểm có đúng trọng tâm không, dẫn chứng có khớp với vấn đề bàn luận hay không.

Kinh nghiệm quý báu từ thầy cô Trường THCS Nguyễn Văn Tố

Trên hành trình khám phá mọi ngóc ngách của văn chương, Nhi nhận được sự đồng hành của các thầy cô dạy văn trong trường, đặc biệt là hai thầy cô bồi dưỡng đội tuyển.

Cô Huỳnh Thị Thành giúp Nhi rèn năng lực viết nghị luận xã hội bằng cách luôn yêu cầu bạn nhìn vấn đề gắn với đời sống.

"Khi làm bài, cô nhắc mình phải tự đặt câu hỏi: Điều này có ý nghĩa với con người như thế nào?, rồi mới viết luận điểm. Nhờ vậy, mình học được cách liên hệ thực tế để bài nghị luận không hời hợt" - Nhi chia sẻ.

Còn thầy Phan Hoàng Tấn giúp Nhi khám phá văn chương theo hướng cảm thụ có chiều sâu. Bên cạnh phân tích, thầy còn gợi cho bạn nhận ra những chỗ đắt giá trong văn bản, từ hình ảnh đến từ ngữ.

Sau nhiều lần được thầy sửa từng câu chữ và hỏi lại cách hiểu, Nhi có cơ hội "thâm nhập" sâu hơn vào tác phẩm. Quan trọng, thầy giúp Nhi hiểu cặn kẽ các vấn đề về lí luận văn học - một nội dung khá khó.

Nhi nhớ mãi giai đoạn nước rút trước kỳ thi. Khi ấy, bạn gặp nhiều áp lực do vừa ôn luyện đội tuyển, vừa phải đảm bảo việc học trên lớp. Có lúc Nhi mất tự tin, thậm chí muốn dừng lại.

Học văn là một cách khám phá bản thân

Từ hồi tiểu học, Nhi đã có cơ hội tham gia nhiều cuộc thi cấp trường, cấp quận như Vở sạch chữ đẹp, Đại sứ văn hóa đọc, Giải Lê Quý Đôn trên ấn phẩm Nhi Đồng TP.HCM…

Chính những cuộc thi ấy đã giúp bạn nhận ra mình thích đọc, thích viết, thích tìm hiểu các tác phẩm văn học.

Năm lớp 7, với sự tin tưởng và khích lệ của mẹ, Nhi tham gia cuộc thi Văn hay chữ tốt cấp trường và đạt giải nhì.

Sau cuộc thi, bạn đã hình dung rõ ràng hơn về thế mạnh và đam mê của bản thân. Nhi thích cảm giác được viết ra suy nghĩ của mình bằng những câu chữ có ý nghĩa. Thế là Nhi bắt đầu gắn bó với môn văn một cách nghiêm túc.

Với Nhi, học văn như cách khám phá và tìm lại chính mình trong từng con chữ. "Một tác phẩm có thể đánh thức cảm xúc, thay đổi cách nhìn và giúp mình trưởng thành hơn" - cô bạn tâm sự.