Teen Hà Nội 'giải cứu' thực phẩm thừa

Hanoi Food Rescue và những trăn trở rất đời...

Hanoi Food Rescue ra đời từ năm 2012, đến nay trải qua 14 thế hệ với gần 100 thành viên đang hoạt động. Từ một câu hỏi tưởng chừng rất giản đơn: vì sao mỗi ngày có không ít thực phẩm bị bỏ đi, trong khi đâu đó vẫn có những người phải chật vật với bữa ăn hằng ngày?

Từ đó, ý tưởng kết nối nguồn thực phẩm dư thừa từ nhà hàng, quán ăn, bếp ăn tập thể với những người cần hỗ trợ đã hình thành. Mỗi tuần, các thành viên lại chia nhóm để nấu nướng, đóng gói và trực tiếp giao đồ ăn tới bệnh viện, trung tâm phúc lợi xã hội, người vô gia cư trên địa bàn Hà Nội.

Ngoài ra, hằng năm, các thành viên duy trì nhiều hoạt động thường kỳ. Nổi bật là TetD (Tết Donation), chương trình kêu gọi quyên góp quần áo, hiện kim, hiện vật và tổ chức các hoạt động thiện nguyện cho trẻ em, đồng thời hỗ trợ cải thiện chất lượng thực phẩm và cơ sở vật chất tại các điểm trường khó khăn.

Chân thành để xây dựng niềm tin

Một trong những thách thức lớn nhất của các bạn là thuyết phục các quán ăn, nhà hàng tin tưởng trao lại nguyên liệu dư thừa. Bạn Nguyễn Tùng Chi (lớp 11 sử 2, Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam) chia sẻ: “Khi tiếp cận các đối tác, chúng mình chia sẻ rất rõ ràng về quy trình tiếp nhận, xử lý, chế biến đảm bảo an toàn thực phẩm cũng như địa điểm phân phát. Việc xin nguyên liệu còn là một cam kết sử dụng thực phẩm một cách tử tế và có trách nhiệm”.

Ban đầu, không ít chủ quán còn chần chừ vì lo ngại đây là mô hình mới, chưa rõ hiệu quả và trách nhiệm pháp lý. Tuy nhiên, khi được xem hình ảnh các suất ăn đến tay người vô gia cư, nhiều người đã dần mở lòng.

Một kỷ niệm khiến các thành viên nhớ mãi là lần một chủ quán chủ động liên hệ lại sau khi nhận được hình ảnh phân phát. “Chú nói rằng lần đầu tiên chú thấy phần nguyên liệu dư thừa của quán mình được “sống tiếp” một cách có ý nghĩa, chứ không đơn thuần là bị bỏ đi”, Chi kể. Thậm chí, người chủ ấy còn ngỏ ý muốn trực tiếp tham gia cùng nhóm trong các buổi phát đồ ăn.

Thông điệp tránh lãng phí thức ăn

Với Hanoi Food Rescue, an toàn thực phẩm là yếu tố được đặt lên hàng đầu. Nhóm chỉ tiếp nhận thực phẩm còn hạn sử dụng, đảm bảo mùi, màu sắc và điều kiện bảo quản. Ngay từ khâu đầu vào, nguyên liệu đã được kiểm tra, phân loại kỹ lưỡng, những phần không đạt yêu cầu sẽ bị loại bỏ ngay.

Quá trình nấu nướng và phân phát được tổ chức theo từng bước rõ ràng. Thành viên chia thành các nhóm phụ trách sơ chế, nấu nướng, đóng gói và hậu cần. Thực đơn được lên dựa trên lượng nguyên liệu thực tế để tránh dư thừa, thời gian chế biến và phân phát được tính toán sát với nhu cầu, các tuyến giao được sắp xếp khoa học nhằm tiết kiệm chi phí, công sức.

Lần đầu trực tiếp trao suất ăn cho người vô gia cư là trải nghiệm khó quên với nhiều thành viên. Có những khoảnh khắc khiến cả nhóm lặng đi. Trong một lần giao đồ ăn, các bạn gặp một bác trung niên không có người thân, không nơi ở ổn định. 

“Bác bật khóc ngay khi nhận suất ăn. Bác nói, không chỉ vì bữa ăn, mà vì sự quan tâm và tấm lòng của các bạn trẻ khiến bác cảm thấy được sẻ chia”, Chi nhớ lại.

Không dừng ở việc thiện nguyện, các bạn còn chú trọng nâng cao nhận thức cộng đồng. Một trong những hoạt động sáng tạo là sự kiện The Hunger Games - cuộc thi theo mô hình thực tế hóa, lấy cảm hứng từ The Amazing Race (Cuộc đua kỳ thú). 

Người chơi sẽ trải qua bốn vòng thi kết hợp vận động và trí tuệ tại các địa điểm thực tế, đồng thời tham gia những trải nghiệm thiện nguyện như giao lưu tại điểm phát thực phẩm. Qua đó, thông điệp về lãng phí thực phẩm được lan tỏa một cách sinh động, gần gũi với giới trẻ.

Thông qua các hoạt động, các thành viên đã thay đổi rõ rệt cách nhìn về lãng phí thực phẩm. Từ việc ăn hết khẩu phần, không gọi thừa món, đến lan tỏa thói quen sử dụng thực phẩm có trách nhiệm hơn trong gia đình và bạn bè.