Chính thức ra mắt từ ngày 2-9-2023, chuyên trang Mực Tím (Mực Tím Online, MTO) thuộc báo điện tử Tuổi Trẻ Online mở ra không gian mới, kết nối với bạn đọc cùng những trải nghiệm, tiện ích mới mẻ.

Với tông màu tím chủ đạo, MTO được thiết kế với mục tiêu tối ưu hóa độ tương thích kích thước trên các thiết bị đa dạng từ điện thoại, máy tính bảng cho đến phiên bản trên PC, laptop. Bên cạnh đó là loạt tính năng mới như short video (video ngắn) với khung hình dọc, chuyên mục podcast, megastory...

Nắm bắt nhu cầu cập nhật thông tin liên tục theo diễn biến của các sự kiện, MTO cũng đã phát triển dạng bài viết tường thuật trực tiếp. Với mỗi sự kiện, độc giả có thể đọc tin tức và xem những hình ảnh theo sát tình hình thực tế đang diễn ra như chung kết Giải Lê Quý Đôn, Ngày hội Tự tin vào lớp 10 năm 2025, đêm giao thừa Tết Ất Tỵ, các hoạt động nhân kỷ kiệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Ngoài ra, độc giả còn có thể tương tác với MTO bằng cách tặng sao, bấm like, thả tim, bình luận hoặc cộng tác viết bài, ảnh, video và tham gia các sân chơi, cuộc thi.

MTO cũng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào nhiều tính năng như đọc báo tự động, gợi ý những bài viết hấp dẫn phù hợp với sự quan tâm của từng độc giả theo hướng cá nhân hóa.

Đặc biệt, MTO cũng làm mới nội dung, hình thức tương tác trên các nền tảng như Facebook, TikTok thông qua tài khoản chính thức mang tên Báo Mực Tím.

Những “ngôi nhà” này là nơi mà chúng mình chia sẻ các bài viết mới nhất trên chuyên trang, đồng thời tư vấn, giải đáp thắc mắc của các bạn về những vấn đề liên quan như cách đặt báo, cách đăng ký cộng tác viết bài...

Ngay bây giờ, bạn có thể trở thành thành viên của ngôi nhà ấy bằng cách tham gia cộng tác viết bài, sản xuất video, chụp ảnh thông qua địa chỉ emai: muctim@tuoitre.com.vn. 

Nhân kỷ niệm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam, PV Mực Tím đã trao đổi với ThS Nguyễn Thị Minh Nguyệt (phó trưởng Khoa Báo chí và Truyền thông, Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, ĐHQG-HCM) về nội dung xu hướng mới của báo chí trong kỷ nguyên AI.

 PV: Thưa cô, xu hướng báo chí thay đổi như thế nào trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo?

Cô Minh Nguyệt: Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, báo chí đang chuyển mình mạnh mẽ theo hướng ngày càng trực quan hóa và cá nhân hóa thông tin.

Các phần mềm tích hợp AI trên môi trường số đã giúp nhiều tòa soạn có thể phân tích nhu cầu, sở thích, hành vi và mối quan tâm cụ thể của độc giả, từ đó đề xuất các nội dung phù hợp. 

Báo chí cũng không kể chuyện đơn thuần bằng chữ mà ngày càng tích hợp đầy đủ các yếu tố đa phương tiện, gia tăng sự tương tác, ngày càng ưu tiên những gì có thể “nhìn thấy”, “nghe thấy”, “cảm nhận”...

PV: Bạn trẻ có ý định theo đuổi nghề báo cần chuẩn bị gì để thích nghi với sự thay đổi trên thưa cô?

Cô Minh Nguyệt: Trước hết, mỗi bạn trẻ sống trong thời đại này phải là một công dân số có trình độ nhất định về công nghệ, có năng lực và kỹ năng số. Ví dụ: hiểu được tình trạng thực tế của thế giới ảo và nền văn hóa số, sở hữu một số khái niệm về AI, sử dụng công nghệ một cách có trách nhiệm và đạo đức thông tin, nhận thức được sự tôn trọng đối với quyền riêng tư và thái độ trong tranh luận... 

Trong thời đại nhiễu loạn thông tin, bạn trẻ thâm nhập vào môi trường báo chí cần phải là người biết chọn lọc thông tin, xác minh và đưa tin, chia sẻ tin có trách nhiệm.

Thứ hai, bạn cần trang bị kỹ năng đa phương tiện: viết, dựng video, làm podcast, kể chuyện bằng dữ liệu, đồ họa hóa thông tin, hiểu biết công nghệ (AI, SEO, thuật toán mạng xã hội)...

Thứ ba, bạn nên có tư duy công dân toàn cầu, không ngừng - liên tục nâng cao kỹ năng ngoại ngữ (không chỉ tiếng Anh mà còn nhiều thứ tiếng khác), tìm hiểu các vấn đề liên quan đến quốc tế hóa và toàn cầu hóa, tích cực tham gia vào các môi trường truyền thông quốc tế để mở rộng kết nối và tăng cường giao lưu quốc tế nhằm nâng cao hiểu biết trong lĩnh vực này.

Và cuối cùng, hãy học cách xây dựng một tinh thần khỏe mạnh, có khả năng ứng biến linh hoạt, thích ứng với mọi thay đổi đang diễn ra hàng ngày trong đời sống chúng ta.

PV: Cảm ơn cô!

Theo tiến sĩ Lê Đình Phong (trưởng Khoa Công nghệ Thông tin, Trường đại học Hoa Sen), trí tuệ nhân tạo (AI) đang mang đến nhiều chuyển biến tích cực cho lĩnh vực truyền thông - báo chí.a Báo chí và Truyền thông, Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, ĐHQG-HCM) về nội dung xu hướng mới của báo chí trong kỷ nguyên AI.

 Từ việc tổng hợp, phân tích dữ liệu cho đến gợi ý xu hướng, hỗ trợ sản xuất nội dung, AI giúp người làm báo tiết kiệm thời gian và nâng cao hiệu quả tác nghiệp. 

Đặc biệt, công nghệ này còn tạo điều kiện cá nhân hóa việc phân phối thông tin - nghĩa là mỗi người đọc sẽ tiếp cận nội dung phù hợp nhất với nhu cầu và sở thích cá nhân.

Bên cạnh những tiện ích rõ rệt, AI cũng đặt ra không ít thách thức. “Nguy cơ lan truyền thông tin giả, vấn đề đạo đức với nội dung do máy tạo ra và sự cạnh tranh giữa con người và công nghệ là những vấn đề chúng ta cần đối mặt” - thầy nhận định. 

Tuy nhiên, theo thầy Phong, nếu được khai thác đúng cách, AI sẽ trở thành một “trợ lý thông minh” chứ không phải mối đe dọa đối với nghề báo.

Hiện nay, AI đã được ứng dụng rộng rãi vào nhiều khâu của quá trình làm báo gồm: viết tin tự động, phân tích dữ liệu lớn, hỗ trợ biên tập - kiểm lỗi, gợi ý tiêu đề tối ưu hóa SEO và tạo hình ảnh, video minh họa. 

Dù vậy, AI vẫn không thể thay thế những giá trị cốt lõi mà nhà báo cần có như tư duy phản biện, khả năng xác minh thông tin, bản sắc cá nhân trong cách kể chuyện và đạo đức nghề nghiệp.

Dự đoán trong khoảng 5-10 năm tới, tiến sĩ Lê Đình Phong cho rằng AI sẽ tham gia sâu hơn vào toàn bộ quy trình sản xuất, phân phối nội dung báo chí, đồng thời mở ra khả năng để mỗi cá nhân trở thành một “kênh truyền thông riêng”.

Cụ thể, với sự hỗ trợ của công nghệ, bất kỳ ai cũng có thể sản xuất nội dung (viết bài, tạo video, chia sẻ quan điểm) và tiếp cận công chúng thông qua mạng xã hội hoặc các nền tảng số.

Trong bối cảnh đó, vai trò của báo chí chính thống càng cần được củng cố như điểm tựa tin cậy, giữ gìn đạo đức và giá trị nhân văn giữa dòng chảy dữ liệu ngày càng hỗn tạp. “Khi thông tin có thể được tạo ra và lan truyền dễ dàng, thì vấn đề chất lượng, độ tin cậy và đạo đức trong báo chí sẽ càng trở nên quan trọng”, thầy khẳng định.

 Giữ thói quen đọc báo mỗi ngày, bạn Nguyễn Thị Bích Thảo (lớp 12C3, Trường THPT Võ Trường Toản, quận 12, TP.HCM) dành nhiều sự quan tâm cho các bài viết có câu chuyện và góc nhìn chân thực.

Thảo thích đọc những bài truyền cảm hứng, mẹo học tập hoặc thông tin giải trí để thư giãn sau giờ học. Ngoài ra, ở độ tuổi của mình, khi đọc tin tức, Thảo bị thu hút bởi những bài viết có cảm xúc, giọng văn phù hợp với tuổi teen, kèm theo hình ảnh hoặc video sinh động.

Trong thời gian gần đây, Bích Thảo từng dùng các công cụ AI như Chat GPT để tóm tắt các tin tức dài hoặc những chủ đề khó hiểu. Trải nghiệm này giúp Bích Thảo dễ tập trung vào nội dung chính hơn. Tuy nhiên, cô bạn vẫn thận trọng đối chiếu lại với các nguồn báo chính thống để đảm bảo tính chính xác. 

Theo Bích Thảo, bên cạnh các tiêu chí: ngắn gọn, dễ hiểu, gần gũi, có liên hệ với đời sống thực tế, việc có thêm phần gợi ý góc nhìn từ AI trong bài báo để mở rộng suy nghĩ thì càng thú vị. Điều này giúp ích trong việc viết luận hoặc tìm dẫn chứng cho một chủ đề.

Với Vũ Ngọc Quỳnh Phương (lớp 11D, Trường THPT Quang Trung, tỉnh Hải Dương), bên cạnh những vấn đề liên quan đến học tập, chủ đề sức khỏe (đặc biệt là sức khỏe tinh thần) luôn là điều bạn dành nhiều sự quan tâm.

“Mình rất mong Mực Tím sẽ chú ý nhiều hơn đến việc lan tỏa kiến thức về bảo vệ bản thân và giáo dục tâm sinh lý cho học sinh. Đây là những chủ đề cần thiết nhưng đôi khi vẫn còn bị xem nhẹ và mình còn gặp khó trong việc tiếp cận và tìm hiểu về chủ đề này” - Quỳnh Phương tâm sự.

Phương cũng hy vọng có một chuyên mục riêng, nơi teen có thể thoải mái gửi gắm những tâm tư, nỗi niềm khó nói (từ áp lực học hành, căng thẳng trong các mối quan hệ đến những lo âu...) mà các bạn lần đầu đối diện ở độ tuổi này. Sau đó, teen sẽ được lắng nghe chia sẻ, phân tích từng khía cạnh nhỏ của vấn đề từ các chuyên gia.

Phương tin rằng, không chỉ học sinh được “gỡ rối” từ bên trong mà qua chuyên mục này, bố mẹ cũng sẽ hiểu hơn “tiếng lòng” của con cái, từ đó góp phần thu ngắn khoảng cách giữa các thế hệ.