Học trò Trường THPT Dương Văn Thì dùng AI chống bạo lực học đường

Dùng công nghệ để tạo tấm khiên bảo vệ bạn học

Khi biết mình đạt giải nhất toàn quốc cuộc thi "Sáng kiến bảo đảm trật tự trường học về phòng chống bạo lực học đường" năm 2026, Nguyễn Bảo Phúc - học sinh Trường THPT Dương Văn Thì - phải đọc đi đọc lại kết quả nhiều lần để xác nhận. 

"Mình vô cùng bất ngờ, không nghĩ mình được giải nhất vòng quốc gia. Trước đó, ở vòng thi cấp thành phố mình chỉ đạt giải nhì. Mình đã cải tiến lại dự án để mang đi thi"- Phúc tiết lộ.

Chia sẻ cùng Mực Tím, Bảo Phúc cho biết, nhiều người bạn của mình từng trở thành nạn nhân của bạo lực học đường trên không gian mạng. Các bạn bị lập nhóm nói xấu, bị cô lập, bị mỉa mai trong thời gian dài nhưng không dám báo cáo vì lo sợ bị trả thù hoặc tiếp tục bị tẩy chay.

"Tại sao công nghệ có thể dùng để bảo vệ ngân hàng, bảo vệ thông tin tối mật của nhà nước nhưng lại không dùng để bảo vệ những bạn trẻ?". Câu hỏi ấy đã thôi thúc Bảo Phúc bắt tay vào dự án. 

Sau gần một tháng dành riêng để nghiên cứu các dạng bạo lực học đường, tìm hiểu nhu cầu thực tế của học sinh, Phúc xây dựng thành công hệ sinh thái STEG-SHIELD.

Trong đó, chữ STEG đại diện cho công nghệ giấu tin, còn SHIELD mang ý nghĩa về một "tấm khiên" bảo vệ học sinh trước bạo lực học đường.

Dự án gồm ba trụ cột chính là "Cổng tiếp nhận vô hình" tích hợp trực tiếp vào website nhà trường. Học sinh có thể gửi phản ánh bằng một giao thức bảo mật riêng. Nếu có người bất ngờ kiểm tra điện thoại hoặc máy tính, giao diện sẽ lập tức chuyển sang trang học tập thông thường.

Tiếp đến là "Công nghệ giấu tin" (Steganography). Các bằng chứng như tin nhắn, hình ảnh hay ghi âm của người báo cáo sẽ được mã hóa và "ẩn" bên trong một bức ảnh bình thường. Chỉ nhà trường mới có thể giải mã và tiếp cận nội dung thật.

Đặc biệt nhất là hệ thống AI nhận diện bạo lực trắng - những hành vi mỉa mai, cô lập, tẩy chay trên mạng xã hội. AI sẽ tự động phân tích ngữ cảnh, đánh giá mức độ nghiêm trọng và hỗ trợ chuyển thông tin đến bộ phận phù hợp để xử lý.

"Mục tiêu của mình là giúp những bạn học sinh còn sợ hãi có thể mạnh dạn lên tiếng bảo vệ bản thân. Ngay cả những người muốn báo cáo để giúp bạn bè cũng không phải lo bị trả thù", Phúc nói.

Từ cậu học trò mê văn đến ước mơ trở thành chuyên gia AI

Bảo Phúc chia sẻ, trước khi bén duyên với công nghệ, bạn từng là một học sinh đặc biệt yêu thích môn Ngữ văn. Bước ngoặt đến khi Phúc vào Trường THPT Dương Văn Thì và gặp cô Lê Thị Nguyệt Châu, giáo viên tin học của trường. 

Được cô truyền cảm hứng và hướng dẫn nên Phúc từ từ nhận ra bản thân cũng có sở thích và năng khiếu về tin học. Chính khả năng học tốt môn văn học cũng góp phần giúp bạn làm tốt những bài báo cáo dự thi các kỳ thi tin học lớn, đồng thời có thể đồng cảm sâu sắc với những vấn đề trong xã hội. 

Trong quá trình thực hiện hệ sinh thái STEG-SHIELD, thử thách lớn nhất với Phúc không nằm ở lập trình mà là hiểu được những tổn thương mà nạn nhân bạo lực học đường đang trải qua. 

Nam sinh đã dành nhiều thời gian trò chuyện, tìm hiểu các trường hợp thực tế và liên tục tham khảo ý kiến từ bạn bè để hoàn thiện giải pháp.

Trong ba tính năng của dự án, phần khiến Phúc tự hào nhất cũng là phần khó khăn nhất là huấn luyện AI nhận diện các hành vi bạo lực tinh vi trên môi trường số.

"AI còn có những trường hợp nhận diện sai hoặc chưa hiểu hết các từ khóa. Mình mất khá nhiều thời gian để xây dựng dữ liệu mẫu, cải tiến thuật toán để AI hiểu được phổ cảm xúc của con người chính xác hơn", Phúc nói.

Không dừng lại ở giải Nhất trong cuộc thi "Sáng kiến bảo đảm trật tự trường học về phòng chống bạo lực học đường", Phúc đang tiếp tục hoàn thiện mã nguồn để có thể phối hợp cùng Trường THPT Dương Văn Thì đưa STEG-SHIELD vào thử nghiệm thực tế.

Theo cô Lê Thị Nguyệt Châu (giáo viên tin học Trường THPT Dương Văn Thì), qua thời gian đồng hành và hỗ trợ Phúc suốt cuộc thi, cô cho rằng bạn có tinh thần tự học cao, biết lắng nghe và tiếp thu ý kiến đóng góp của giáo viên. 

Bật mí về định hướng sau này, Bảo Phúc cho biết bạn hy vọng có thể trở thành một chuyên gia về trí tuệ nhân tạo để tiếp tục phát triển các dự án công nghệ cao, dùng tri thức tạo nên nhiều giá trị nhân văn, giải quyết những vấn đề nhức nhối trong xã hội.